Müslüman olmak ve namaz kılmayı öğrenmek

Kelime-i şehadeti, yani iman beyanını, içtenlikle ve ne anlama geldiğini bilerek söylediğinde Müslüman olursun: “Şahitlik ederim ki Allah'tan başka ilah yoktur ve yine şahitlik ederim ki Muhammed Allah'ın elçisidir.” Ücret yok, sınav yok, bekleme süresi yok. Bundan sonra öğrenilecek ilk şey namazdır.

Müslümanlar günde beş vakit namaz kılar. Her namaz rekat denen birimlerden oluşur ve her rekat aynı sırayı izler: ayakta durup Fatiha okumak, rükûya eğilmek, doğrulmak ve aralarında kısa bir oturuş olan iki secde. Başlamak için en kolay namaz, iki rekatlık sabah namazıdır.

Abdest, namazdan önce yaptığın yıkanmadır. Niyet eder, Besmele çekersin. Sonra ellerini, ağzını, burnunu, yüzünü ve kollarını yıkar, başını ve kulaklarını meshedip ayaklarını yıkarsın. Uzuvların çoğu, sağdan başlanarak üçer kez yıkanır.

Beş vakit namazda toplam 17 rekat farz vardır: sabah 2, öğle 4, ikindi 4, akşam 3 ve yatsı 4. Bu sayılar bütün mezheplerde aynıdır. Cuma günü camide kılınan iki rekatlık cuma namazı öğlenin yerini alır.

Namazın her duruşunun kendine ait kısa sözleri vardır. Her harekette “Allahu Ekber” dersin, ayaktayken Fatiha'yı okursun, rükûda “Sübhane Rabbiye'l-azim”, secdede “Sübhane Rabbiye'l-a'la” dersin ve namazı Tahiyyat ile “Esselamü aleyküm ve rahmetullah” diyerek bitirirsin.

Fatiha, yani “Açılış”, Kur'an'ın ilk suresidir (1:1-7). Yedi ayettir ve her namazın her rekatında okunur. Aşağıda her ayeti Arapçası, okunuşu ve Türkçe anlamıyla bulabilirsin.

Tahiyyat (teşehhüd), namazda otururken okuduğun ve “Ettehiyyatü lillahi” diye başlayan şahitlik duasıdır. İki rekatlık bir namazda sonunda bir kez okursun; üç ve dört rekatlık namazlarda ikinci rekattan sonra da okursun. Son oturuşta ardından Peygamber Efendimiz (s.a.v.) için salavat okunur.

Abdesti tuvalete gitmek, yel çıkması, derin uyku ve bilincini kaybetmek bozar. Kanama ya da kusma gibi birkaç konuda dört mezhep farklı görüştedir, bu yüzden kendi mezhebine uy. Abdest bozulduğunda, bir sonraki namazdan önce yeniden abdest alırsın.

Dua, Allah ile kendi sözlerinle, istediğin zaman ve istediğin dilde konuşmaktır. Güzel bir yol şudur: ellerini kaldır, Allah'a hamd et, Peygamber Efendimiz (s.a.v.) için salavat getir, ihtiyacını iste ve yine salavat ile “Amin” diyerek bitir.

Ramazan'da Müslümanlar tan vaktinden (sabah namazı vakti) gün batımına (akşam namazı vakti) kadar oruç tutar: yemek, içmek ve sigara yok. Oruca kalbinden niyet eder, tan yerinden önce sahur yapar ve gün batımında orucu hurma ve suyla açarsın. İlk yılında her şeyi yapmak zorunda değilsin; oruçla ve beş vakit namazla başla.

Akşam namazı 3 rekattır. İlk iki rekatı sabah namazı gibi kılarsın, sonra oturup yalnızca Tahiyyat'ı okursun, yalnızca Fatiha okunan üçüncü rekat için kalkarsın ve tam bir son oturuşla, selam vererek bitirirsin. Vakti güneş batar batmaz girer.

Öğle, ikindi ve yatsı namazlarının her biri 4 rekattır. İlk iki rekatta Fatiha ve kısa bir sure okunur, ardından yalnızca Tahiyyat okunan bir oturuş gelir. Sonra yalnızca Fatiha okunan iki rekat için kalkar ve Tahiyyat, salavat ve selamla bitirirsin.

İlk iki rekatta Fatiha'dan sonra kısa bir sure okursun. Hangi sure olursa olur; başlamak için en kolayı yalnızca dört kısa ayetten oluşan İhlas suresidir. Kevser, Asr, Kafirun, Felak ve Nas da kısa ve yaygın olarak okunan surelerdir.

Müslümanlar her gün bir avuç kısa ifade kullanır: selamlaşmak için “Esselamü aleyküm”, bir işe başlamadan önce “Bismillah”, Allah'a şükretmek için “Elhamdülillah”, planlar için “İnşallah”, beğenini dile getirmek için “Maşallah” ve birine teşekkür etmek için “Cezakallahu hayran”. Her biri küçük bir duadır ve yeni bir Müslüman olarak başlamak için en kolay yerdir.

Selamdan sonra birkaç dakika oturup zikretmek sünnettir: üç kez “Estağfirullah”, ardından “Allahümme ente's-selam”, sonra 33'er kez Sübhanallah, Elhamdülillah ve Allahu Ekber dersin ve yüzü “La ilahe illallahu vahdehu la şerike leh” ile tamamlarsın. Pek çok kişi Ayetel Kürsi'yi de okur.

Ayetel Kürsi, Bakara suresinin 255. ayetidir. Allah'ın birliğini, hayatını, ilmini ve kudretini anlatır. Müslümanlar onu her farz namazdan sonra ve uyumadan önce okur. En kolay yedi kısa bölüm halinde öğrenilir.

Hayır. Âdet döneminde ve doğumdan sonraki lohusalık döneminde kadın namaz kılmaz ve kılınmayan namazlar daha sonra kaza edilmez. Oruç da tutmaz, ama tutulamayan Ramazan oruçları sonra kaza edilir. Kanama bittiğinde gusül alır ve namaza döner.

Gusül, suyun bütün vücuda ulaştığı boy abdestidir. Cinsel ilişkiden sonra, cinsel boşalmadan sonra ve âdet ya da lohusalık bittiğinde, yeniden namaz kılabilmek için farzdır. Yeni Müslümanlara da şehadetten sonra gusül almaları söylenir.

Örtülmesi gereken yerleri örten temiz kıyafetler giy. Erkekler en az göbekten dizlere kadar örter ve omuzları örtmek sünnettir. Kadınlar yüz ve eller dışında bütün vücudu örter; ayaklar konusunda mezhepler farklıdır. Kıyafetler ve namaz kıldığın yer temiz olmalıdır.

Sünnet namazlar, Peygamber Efendimiz'in (s.a.v.) beş vakit farz namazın yanında kıldığı ek namazlardır. Sevabı vardır ama zorunlu değildir. En çok vurgulananlar sabah namazından önceki iki rekat ve gece kılınan vitirdir. Yeni bir Müslüman olarak beş vakit farzla başla, sünnet namazları sonra ekle.

Mesajı anlamak için kendi dilinde iyi bir mealle başla ve namazda okuduğun kısa sureleri dinleyip tekrar ederek öğren. Bunun yanında, bir gün Kur'an'ın kendisini okuyabilmek için Arap harflerini bir hocayla ya da bir elifba kitabıyla yavaş yavaş öğren.

Yiyeceklerin çoğu helaldir. Kur'an domuz etini, kanı, kesilmeden ölmüş hayvanların etini ve Allah'tan başkası adına kesilen eti haram kılar; alkolü ve diğer sarhoş edicileri de haram kılar. Et, Allah'ın adı anılarak kesilmiş bir hayvandan olmalıdır. Meyve, sebze, tahıllar, süt ürünleri, yumurta ve balık helaldir.

Evde temiz herhangi bir yerde, kendi odanda kapını kapatarak namaz kılabilirsin. Namaz vakitlerinin çoğu, sakin bir an bulmaya yetecek kadar uzundur. Tek başına kılarken her mezhepte alçak bir ses yeterlidir. İslam senden hem namaza devam etmeni hem de imanını paylaşmasalar bile ailene iyilikle davranmayı sürdürmeni ister.

Hatırlar hatırlamaz ya da uyanır uyanmaz kıl. Kaçırılan bir namaz, aynı rekat sayısıyla, aynı şekilde ve o namazı kaza etme niyetiyle kılınır. Peygamber Efendimiz (s.a.v.) şöyle buyurdu: “Kim bir namazı unutursa, hatırladığında onu kılsın” (Buhari ve Müslim). Sonra gününe ve bir sonraki namaza devam et.

Unutarak yapılan hataların çoğu sehiv secdesiyle düzeltilir: namazın sonuna doğru yapılan iki ek secde. Ara oturuştaki Tahiyyat gibi vacip bir şeyi unutursan, fazladan bir rekat gibi yanlışlıkla bir şey eklersen ya da sayıyı karıştırırsan yaparsın. Sayıyı karıştırırsan az olan sayıyı esas al, namazı bitir ve iki secdeyi yap.