Kıble Bulma: Kıble Pusulası

Nasıl kullanılır?

1. Kıbleyi bul düğmesine dokun ve konum izni ver. iPhone’da ayrıca hareket ve yön erişimine izin ver ki sayfa pusulayı okuyabilsin.
2. Telefonunu ekranı yukarı bakacak şekilde düz tut; metalden ve mıknatıslardan uzak dur.
3. Altın ok yukarıdaki beyaz işarete dümdüz bakana kadar bütün vücudunla dön. Kıbleyle aranda 5 dereceden az fark kaldığında halka altın rengiyle parlar ve telefonun kısa bir titreşim verir.
4. Bilgisayardaysan ya da konumunu paylaşmak istemiyorsan şehrini yaz. Kadran o zaman yönü, kuzey yukarıda olacak şekilde gösterir. Kuzeyden saat yönünde o kadar derece dön.

Telefonlar manyetik kuzeyden ölçer. Manyetik kuzey, Kuzey Amerika ve Avustralya’nın bazı yerlerinde coğrafi kuzeyden 10 dereceden fazla sapabilir; Türkiye’de fark birkaç derecedir. Bu araç farkı, telefonların ve haritaların da kullandığı World Magnetic Model ile düzeltir. Ok hâlâ yanlış görünüyorsa telefonunla havada birkaç kez 8 çizerek pusulayı kalibre et ya da aşağıdaki yollardan biriyle kontrol et.

Telefonsuz kıble nasıl bulunur?

• Kâbe’nin üzerindeki güneş. Güneş yılda iki kez tam Kâbe’nin üzerine gelir: 27 veya 28 Mayıs’ta saat 12.18’de ve 15 veya 16 Temmuz’da saat 12.27’de (Türkiye saatiyle, Mekke’de de aynı saat). O dakikada güneşe dönersen kıbleye dönmüş olursun. Bütün gölgeler tam ters yönü gösterir. Almanya ve Hollanda’da saat 11.18 ve 11.27, İngiltere’de 10.18 ve 10.27’dir.
• Öğle vakti güneş. Güneşli her gün, gerçek öğle anında güneş, Yengeç Dönencesi’nin kuzeyindeki her yerde, yani Türkiye’de ve bütün Avrupa’da tam güneydedir. Gölgen o zaman tam kuzeyi gösterir. Öğle namazının vakti gerçek öğleden hemen sonra girer. Kuzeyi işaretle, sonra aşağıdaki tablodan kıble açın kadar saat yönünde dön.
• Bir cami. Her cami kıbleye doğru yapılır. İmamın durduğu niş olan mihrabın bulunduğu duvar Kâbe’ye bakar. Hangi yöne baktığını aklında tut ve yakınlarda aynı yönü kullan.
• Basit bir pusula. Yukarıdaki araçta şehrini seç; manyetik pusulada hangi rakama bakman gerektiğini gösterir.

Daha fazla yol ve uçakta, işte ya da hiçbir ipucun olmadığında ne yapacağın: Namaz İçin Kıble Yönü Nasıl Bulunur?

Neden büyük daire?

Dünya yuvarlak olduğu için Mekke’ye giden en kısa yol, düz bir haritada çizeceğin dümdüz çizgi değildir. Bu yol bir büyük dairedir, yani uçakların izlediği rota. Kıble, bu yolda yola çıktığın yöndür.

Türkiye’den fark küçüktür. Kıble güneydoğuyu, iç ve doğu bölgelerde ise neredeyse güneyi gösterir: İstanbul’dan 152°, Konya’dan 157°. Almanya’dan da güneydoğudadır: Köln’den 127°.

Amerika’da durum farklıdır. Düz haritada Mekke, New York’un doğu-güneydoğusunda görünür. Ama en kısa yol Kuzey Atlantik’in üzerinden kuzeye çıkar ve Avrupa’dan geçer, bu yüzden oradan kuzeydoğuya dönülür: 58°. Bugün Müslümanların ve âlimlerin çoğu büyük daire yönünü kullanır; bu araç da öyle.